محدودهٔ جست‌وجو

حاشیه‌ای بر زندگی پای

«زندگی پای» همچون «ماهی‌بزرگ» ساختهٔ تحسین‌شدهٔ تیم‌برتن، فیلمی در ستایش قصه‌گویی است. هنر قصه‌گویی در کامل‌ترین و عالی‌ترین صورت خود معلول هوشمندی هنرمند در عرصهٔ بدون مرز انتخاب‌های خلاقانه‌اش است. انتخاب‌هایی که فقط وقتی از صافی فردیت و درک صحیح شخص از تجربیات زندگی به‌عنوان تنها ماتریال اولیهٔ درام‌پردازی نشأت گرفته باشد می‌تواند منجر به جاودانگی و تأثیرگذاری آثار هنری نمایشی گردد. به‌نظر می‌آید یکی از مهم‌ترین توقف‌گاه‌های مسیر طولانی هنرورزی طلاب، مباحثه دربارهٔ همین فردیت است. ادامه 

خودبنیادی هنرمند به عنوان خالق دنیای اثرش لازمهٔ زمانه و گفتمانی است که پدیده‌ای به‌نام رمان در آن به‌ تدریج شکل گرفته است و در این گفتمان هنرمند و رمان‌نویس تا وقتی خود را مرکز جهان نپندارد و قطب‌نمای انتخاب‌های خلاقانه‌اش را با فردیتش تنظیم نکند، نمی‌تواند با روحِ مخاطبِ رشدیافته در این جهانِ نوین ارتباط برقرار کند یا بر او تأثیری بگذارد… ادامه 

حاشیه‌ای بر بیانات استاد جوادی آملی درباره طلاب اهل فیلم و سینما

فرمایشات هفته‌‌ گذشته‌ حضرت آیت‌الله جوادی‌ آملی در مورد یکی از عادت‌های رایج در زندگی امروز طلاب و شاگردانشان، و تأثیر منفی آن بر امور تحصیلی و تحقیقی، نشان از اهتمام ویژه و ورود بی‌تعارف ایشان به جزئیاتی است که کمتر مورد توجه و دقت بزرگان قرار می‌گیرد یا حداقل به آن تصریح نمی‌شود. چنین رویکردی را باید به فال نیک گرفت و مطابق همین شیوه‌ ممدوح، از تعارف کم کرد و بر طبل نقد و نظر کوبید. ادامه 

به بهانه بیانات آیت‌الله جوادی آملی درباره طلاب و سینما

در بخش‌های پیشین این سلسله‌نوشتارها ایده‌هایی درباره ماهیت و بایسته‌های هنرورزی طلّاب طرح شد و صاحب این قلم ترجیح می‌داد در یادداشت حاضر نیز پرسش‌های دیگری را در ادامهٔ همان ایده‌ها طرح کند اما بهتر دید که به بهانهٔ بخشی‌ از صحبت‌های سه‌شنبهٔ پیشین آیت‌ الله‌ جوادی‌ آملی در درس تفسیر خود نکاتی را پیش بکشد که شاید مجال دیگری برای بیان‌ کردنشان وجود نداشته باشد. ادامه 

گفت‌وگوی اختصاصی تقریر با محمدحسن شهسواری، نویسنده و روزنامه‌نگار

محمدحسن شهسواری طلاب را از پنجره نفرات معدودی می‌شناسد که قبل از او از محضر اساتید دیگری نیز بهره برده بودند و برای تکمیل دانسته‌های خود درباره ادبیات داستانی و رمان‌نویسی در کارگاه‌های او شرکت می‌کردند. حاصل دوره‌های آموزشی او، نگاشته شدن پنج رمان توسط طلاب است که یکی از آنها در سال ۱۳۹۰ به چاپ رسید و بقیه‌شان نیز در حال سپری کردن دیگر مراحل انتشارند. ادامه 

تأملی در فرایند تبدیل محتوای دینی به فرم‌های هنری توسط طلاب

در مسیر مواجهه با آثار هنری، طلّاب به‌ تدریج به شناخت عمیق‌تری از قواعد و تکنیک‌های قصه‌گویی برای سینما و ادبیات‌ داستانی می‌رسند و راز موفقیت یا عدم‌ موفقیت فیلم‌ها و رمان‌ها را نه در چیستی موضوعات آن آثار، که در چگونگی پرورش و پرداخت آن موضوعات می‌یابند و به این نتیجه می‌رسند که باید موضوعات و ایده‌های مقدس‌ را لابه‌لای زیر و بم‌های داستان‌پردازی – و نه با بیانی مستقیم و صریح – برای دیگران تبلیغ کنند. اما باید پرسید چرا… ادامه 

نقدی بر شیوه مواجهه طلاب با فرم و محتوا در هنر

طلّاب غالبا با دو پیش‌فرض به سینما و ادبیات‌ داستانی روی می‌آورند: ۱. هنر مؤثرترین و رساترین زبانِ نشر معارف در طول تاریخ و عرض جغرافیا است. ۲. هنر ظرفی است که هر مضمونی را درون خود می‌پذیرد. طلبه‌ای که با چنین پیش‌فرض‌هایی قدم به وادی هنر می‌گذارد خود را با وظیفه‌ای بسیار مشخص و روشن روبه‌رو می‌بیند و آن هم تأمینِ محتوا از میان معارف و آموزه‌ها و گزاره‌های دینِ مبین، برای آن قالبِ بیانی نوآموخته است. اما اگر همه‌چیز به این روشنی است… ادامه 

بسیاری از طلّاب با آرمان‌هایی بلند تصمیم می‌گیرند چندصباحی در وادی هنر و ادبیات رحل‌اقامت بیفکنند تا با ره‌توشه برداشتن از آموزه‌های آن بعدها بتوانند با این زبان نوآموخته و نوین و پرقدرت، ایده‌های مقدس‌شان را برای مخاطبان و مستمعان بیشتری بیان کنند. اما… ادامه